Stakingen in Europa dit najaar: waar je reis mogelijk hinder van heeft

De stakingen per land

Spanje, woensdag 11 november

De twee grootste Spaanse vakbonden, UGT en CCOO, roepen op tot een landelijke staking van 24 uur tegen de woningcrisis. Volgens de ANWB werden bij eerdere stakingen van deze omvang veel vluchten geannuleerd en lag het openbaar vervoer regionaal stil. Ook ziekenhuizen, loketten, winkels en horeca kunnen die dag hinder hebben. Vlieg je die week naar bijvoorbeeld Málaga, dan is 11 november de dag om in de gaten te houden.

Italië, meerdere dagen in oktober en november

Italië heeft de drukste kalender. Op vrijdag 16 oktober staakt het cabinepersoneel van easyJet de hele dag, met gegarandeerde vluchten tussen 7.00 en 10.00 uur en tussen 18.00 en 21.00 uur, meldt Moveo van Telepass. Vooral Milaan en Rome kunnen daar last van hebben.

In november volgen er meer. Op vrijdag 13 november leggen het openbaar vervoer in Milaan (ATM) en het busbedrijf ATVO in de regio Venetië 24 uur het werk neer. Het spoorpersoneel staakt van vrijdag 20 november 21.00 uur tot zaterdag 21 november 20.00 uur. Op 21 november staakt ook luchtverkeersleiding ENAV landelijk tussen 13.00 en 17.00 uur, en op 22 november volgen ENAV op Milaan Malpensa en de beveiliging op het vliegveld van Venetië met een staking van 24 uur. Dat staat in het novemberoverzicht van Moveo, dat zelf aanraadt de officiële stakingskalender van het Italiaanse ministerie van Infrastructuur en Transport te volgen. Wie een stedentrip naar Rome in november plant, kijkt dus het best eerst naar het weekend van 21 en 22 november.

Frankrijk, zaterdag 17 oktober

In Frankrijk was voor de eerste dag van de herfstvakantie een staking van piloten en cabinepersoneel aangekondigd. Die is op 9 oktober opgeschort, meldt Sortiraparis. Voor het spoor en de Parijse metro waren op 14 oktober geen stakingen gemeld. Wel worden die dag demonstraties en mogelijke blokkades verwacht, en dat kan het verkeer naar de luchthavens Charles de Gaulle en Orly vertragen. Vlieg je die zaterdag vanuit Parijs, neem dan ruim de tijd voor de rit naar het vliegveld.

België

In België waren er op 9 en 12 oktober actiedagen met hinder op het spoor en op de luchthavens, zoals wij eerder schreven over vliegen via Charleroi op 9 oktober. Op het moment van schrijven staat er in het ANWB-overzicht geen nieuwe Belgische actie.

Wat je doet als je reisdag ertussen zit

Een stakingskalender verandert snel. Acties worden aangekondigd, ingetrokken of verschoven, zoals de Franse luchtvaartstaking laat zien. Kijk dus een paar dagen voor vertrek opnieuw, en de avond ervoor nog een keer bij je maatschappij of vervoerder.

Wat veel reizigers niet weten, is dat het voor je rechten uitmaakt wie er staakt. Staakt het eigen personeel van de luchtvaartmaatschappij, zoals het cabinepersoneel van easyJet op 16 oktober, dan heb je bij annulering of grote vertraging in principe recht op compensatie. Het Europese Hof van Justitie oordeelde in 2021 dat zo’n staking geen buitengewone omstandigheid is. Staken de luchtverkeersleiders of de beveiliging op het vliegveld, zoals in Italië op 21 en 22 november, dan geldt dat meestal wel als buitengewone omstandigheid en vervalt de compensatie. Je recht op een andere vlucht of je geld terug, en op eten en eventueel een hotel tijdens het wachten, blijft in beide gevallen bestaan. De Europese Commissie zet die rechten als vliegtuigpassagier op een rij.

Voor treinen en stadsvervoer is het eenvoudiger. Daar is een staking vooral een kwestie van plannen. Leg in Italië zo mogelijk geen treinreis tussen twee steden op 20 en 21 november, en reken in Milaan op 13 november niet op de metro. In Spanje is 11 november een dag om helemaal niet afhankelijk te zijn van het openbaar vervoer, ook niet voor de rit van en naar het vliegveld.

Heb je een pakketreis, dan is de reisorganisatie verantwoordelijk voor het oplossen van een geannuleerde vlucht of transfer. Bij een losse vlucht en een los hotel moet je dat zelf regelen. Een hotel met gratis annuleren geeft je dan net wat meer ruimte als je vlucht verschuift.